Το τρίδυμο νεύρο νευρώνει σχεδόν ολόκληρο το πρόσωπο, είναι το πέμπτο νεύρο του κρανίου και είναι υπεύθυνο για την κινητική νεύρωση στους μασητήρες. Σε κάθε πλευρά του προσώπου υπάρχει ένα τρίδυμο νεύρο και χωρίζεται σε τρεις κλάδους : τον οφθαλμικό , τον άνω γναθιαίο και τον κάτω γναθιαίο . Η αίσθηση της αφής στο πρόσωπο , καθώς και κάθε πόνος , μεταφέρεται μέσω αυτού του νεύρου .
Η νευραλγία τριδύμου είναι μια χρόνια νευρολογική πάθηση που χαρακτηρίζεται από επεισόδια πόνου στην περιοχή του προσώπου και προκύπτει από την ανωμαλία των κυτταρικών ηλεκτρικών εκφορτίσεων του νεύρου . Ο πόνος είναι ιδιαίτερα οξύς , διαρκεί μερικά δευτερόλεπτα αρκετές φορές την ημέρα και συνήθως προκαλείται από ήπια ερεθίσματα όπως την μάσηση , το χαμόγελο , το ξύρισμα , το βούρτσισμα των δοντιών , το άγγιγμα της πάσχουσας περιοχής . Αρκετά συχνά ο πόνος είναι αφόρητος ,που επηρεάζει σημαντικά την ποιότητα ζωής του ανθρώπου.
Η παθοφυσιολογία της τριδυμαλγίας δεν είναι απόλυτα κατανοητή. Φαίνεται να σχετίζεται με πίεση του αγγείου στην έκφυση της ρίζας του τρίδυμου νεύρου από το εγκεφαλικό στέλεχος . Συχνά η νευραλγία τριδύμου παρατηρείται σε ασθενής που πάσχουν από Σκλήρυνση κατά Πλάκας .Βέβαια δεν πρέπει να ξεχνάμε και κάποιες σπάνιες περιπτώσεις όπου το αίτιο της νευραλγίας είναι κάποια φλεγμονή ή όγκος στην περιοχή .
Συνήθως περιγράφουν τον πόνο ως τον <χειρότερο πόνο που μπορούν να φανταστούν >. Πολλοί ασθενείς μην αντέχοντας αυτό το βασανιστήριο, δυστυχώς έχουν κάνει ακόμη και απόπειρες αυτοκτονίας .
Η διάγνωση του θα πρέπει να γίνει έπειτα από λεπτομερή νευρολογική εξέταση από εξειδικευμένο γιατρό όπου και θα διαπιστωθεί εάν πρόκειται για την πάθηση του τριδύμου .Ο ασθενής υποβάλλεται πρώτα σε οδοντιατρικό έλεγχο και στην συνέχεια θα πρέπει να γίνει μαγνητική τομογραφία εγκεφάλου για να αποκλειστούν οι πιθανότητες της Σκλήρυνσης κατά Πλάκας και του όγκου . Κάποιες περιπτώσεις κρίνεται αναγκαία και η μαγνητική αγγειογραφία όπου θα φανεί τυχόν αγγειακή πίεση του τρίδυμου νεύρου .
Η νευραλγία αντιμετωπίζεται ευτυχώς με επιτυχία και υπάρχουν οι εξής βασικοί μέθοδοι:
α) Συντηρητική θεραπεία : Η πρώτη αντιμετώπιση της νευραλγίας γίνεται με φαρμακευτική αγωγή .Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται ανήκουν στην κατηγορία των αντιεπιληπτικών φαρμάκων τόσο παλαιότερης όσο και τα καινούργια γενεάς ( πολύ πιο ασφαλή φάρμακα με λιγότερες παρενέργειες ).Τα φάρμακα αυτά ελέγχουν τα συμπτώματα του πόνου σε ποσοστό κυρίως το 60 %- 80 % των ασθενών. Εάν παρ΄ όλα αυτά ο ασθενής συνεχίζει να υποφέρει ή υπάρξουν παρενέργειες πρέπει να διακοπούν τα φάρμακα και να καταφεύγουμε σε
β) επεμβατική θεραπεία : 1. Διήθηση του τριδύμου νεύρου ή κλάδων του. 2.Διαδερμική Στερεοτακτική Ριζοτομή με καθοδήγηση από ακτινογραφία όπου το τρίδυμο νεύρο πλήττεται με ραδιοσυχνότητες.
γ) Χειρουργική θεραπεία : με μικρή αφαίρεση οστού ( κρανιεκτομή ) στην περιοχή πίσω από το αυτί .Το ποσοστό επιτυχίας είναι περίπου 90% , αλλά λόγω της βαριάς επέμβασης ή θνητότητα φτάνει στο 1 % με παροδική ή μόνιμη νοσηρότητα γύρω στο 15%-20%.
δ) Σύγχρονη ελάχιστη επεμβατική μέθοδος .Θερμοπληξίας με ραδιοσυχνότητες υπό ηλεκτροφυσιολογικό έλεγχο με στόχευση στον αξονικό τομογράφο .Είναι η πλέον σύγχρονη και ελάχιστα επεμβατική μέθοδος αντιμετώπισης της νευραλγίας με ποσοστό επιτυχίας άνω του 92% χωρίς τους κινδύνους των επιπλοκών που συνεπάγεται η ανοικτή επέμβαση .